Werken met klei en keramiek

Wat heb je nodig?

• Boetseerklei (bijv. roodbakkende of witbakkende chamotteklei)
• Snijdraden voor klei
• Klei-modelleerhoutjes en vorkjes
• Bakjes met water en sponsjes voor kleislib
• Stempels, schelpen, textiel en knopen voor textuurafdrukken
• Houten plankjes om werkstukken op te laten drogen
• Kleilatten (om een kleiplaat overal even dik en gelijkmatig uit te rollen)
• Acrylverf en penseel (om het afgebakken keramische werkstuk te beschilderen en af te werken)

Wat leer je?

• De basiseigenschappen en fasen van klei (plastisch, leerhard, beenhard, biscuit) begrijpen
• De duimpottechniek (pinch pot) met uniforme wanddikte beheersen
• Verbindingstechnieken toepassen met kruislingse arcering en kleislib (barbotine)
• Texturen en patronen aanbrengen met stempels en reliëfgereedschap

Stappenplan

Klei is een van de oudste natuurlijke materialen die de mensheid kent: aarde, mineralen en water samengeperst tot een zachte, kneedbare massa. Van prehistorisch kookgerei tot terracotta krijgers en modern designservies. In deze keramiekles leren leerlingen hoe je klei voorbereidt (ontluchten tegen barsten!), de oeroude duimpottechniek toepast en losse onderdelen muurvast aan elkaar hecht met krasjes en kleislib (barbotine / kleilijm).\n\n

1. 1

   Stap 1

   VOORBEREIDEN & MATERIAAL VERZAMELEN

   • •\n\nKLEI KNEED & ONTLUCHTEN (SLUKKEN): Snijd met een snijdraad een brok klei af.
   • •Sla en kneed de klei krachtig op de werktafel (slukken / ontluchten): als er namelijk een luchtbelletje in de klei achterblijft, ontploft het werkstuk in de keramiekoven bij 1000°C!\n\n
2. 2

   Stap 2

   HET BASISONTWERP SCHETSEN & AFTEKENEN

   • •\n\nHET DUIMPOTJE (PINCH POT) VORMEN: Rol een mooie, gladde bal klei ter grootte van een sinaasappel.
   • •Druk je duim diep in het midden (tot 1 cm boven de bodem).
   • •Knijp nu met duim aan de binnenkant en vingers aan de buitenkant zachtjes en gelijkmatig rondom, terwijl je het potje ronddraait.
   • •Zorg dat de wand overal even dik is (ca.
   • •tot 10 mm).\n\n
3. 3

   Stap 3

   CONSTRUCTIE & STAP-VOOR-STAP BOUWEN

   • •\n\nDE KLEILIJMTECHNIEK (KRASSEN EN SLIBBEN): Wil je een oor, pootjes of oogjes toevoegen?
   • •Plak nooit zomaar klei op klei!
   • •Kras met een vork of houten spatel een kruisjespatroon in beide hechtvlakken.
   • •Smeer er een drupje kleislib (klei vermengd met water) op en druk de delen stevig tegen elkaar.
   • •Strijk de naad glad.\n\n
4. 4

   Stap 4

   TESTEN, METEN & FINETUNEN

   • •\n\nTEXTUUR EN DECORATIE INGESTANST: Druk structuren in de zachte klei met touw, schelpen, knopen, jute of kleistempels om reliëf te creëren.\n\n
   • •Werk nauwkeurig en controleer je resultaat met een liniaal of meetinstrument.
5. 5

   Stap 5

   EXPOSITIE, EVALUATIE & REFLECTIE

   • •\n\nLEERHARD DROGEN & HET BAKPROCES: Zet de potjes weg op een houten plank om langzaam te drogen (leerhard -> beenhard).
   • •Bespreek het verschil tussen biscuitbakken (eerste ovenstook) en glazuren.
   • •Bewonder de oerkracht van keramiek!

Voorbeelden

Bijlagen (1)

• Meer materiaal (sites.google.com)https://sites.google.com/view/maaklabspits/vaardigheden/klei-keramiek