Direct naar de inhoud
Maakonderwijs.apponderdeel vanonderwijstools.app
Terug naar de opdracht
Bron: Scientific American / Science Buddies – Sculpted Science: Turn Milk into Plastic!

Historisch Melkplastic (Galaliet): Caseïne Plastic Koken

Laat warme melk schiften met azijn en kneed het caseïne-eiwit tot keihard, biologisch afbreekbaar plastic.

Groep:
groep 5, groep 6, groep 7, groep 8
Tijdsduur:
50 minuten
Niveau:
makkelijk
Groepsvorm:
groepjes
Naam: ____________________________Datum: ______________
Zelfgemaakte melkplastic (caseïne) figuurtjes: gekleurde kralen en een groen hartje, gedroogd en uitgehard

Wat heb je nodig?

  • Volle melk (minimaal 250 ml per groepje)
  • Witte natuurazijn of citroensap
  • Keukenpapier
  • Koekjesvormpjes / siliconen mallen
  • Plakkaatverf / acrylstiften voor decoratie
  • Kookplaatje of magnetron
  • Steelpan / maatbeker
  • Fijne zeef of kaasdoek
  • Eetlepel

Wat leer je?

  • Begrijpen hoe eiwitmoleculen (caseïne) reageren op zuurveranderingen (denaturatie en polymerisatie)
  • Historisch inzicht verwerven in de vroege bioplastic-industrie (Galaliet) van de vroege 20e eeuw
  • Natuurwetenschappelijke scheidingstechnieken (filtratie en uitpersen) en faseovergangen ervaren
  • Onderzoeken hoe de hoeveelheid azijn de opbrengst aan caseïneplastic beïnvloedt (bijvoorbeeld 1, 2, 4 en 8 theelepels azijn per kop melk vergelijken)
  • Verschillende zure vloeistoffen (citroensap, sinaasappelsap, cola/frisdrank, tomatensap) met elkaar vergelijken als stremmiddel voor caseïneplastic

⚠️ Let op — Veiligheid

Pas op bij het hanteren van hete vloeistoffen.

Stappenplan

Vóór de komst van aardolie-plastics werden knopen, gespen en sieraden vaak gemaakt van 'galaliet' (melksteen): een plastic gemaakt van het eiwit caseïne uit melk. Verwarm je melk en voeg je azijn toe, dan klontert het caseïne samen tot een kneedbare massa die na een paar dagen drogen keihard wordt.

  1. 1

    Stap 1

    MELK VERWARMEN: Verwarm een beker volle melk tot vlak tegen het kookpunt.

  2. 2

    Stap 2

    AZIJN TOEVOEGEN: Roer er een paar eetlepels azijn door en bekijk hoe de melk in witte klonten (caseïne) en een heldere vloeistof (wei) uiteenvalt.

  3. 3

    Stap 3

    ZEVEN: Giet het mengsel door een zeef of doekje en knijp het overtollige vocht eruit.

  4. 4

    Stap 4

    VORMGEVEN: Kneed de warme klonten tot een deegachtige massa en vorm er knopen, kralen of andere voorwerpjes van.

  5. 5

    Stap 5

    DROGEN: Laat je voorwerpjes een paar dagen drogen tot ze hard zijn geworden.