Direct naar de inhoud
Terug naar de opdracht
Bron: NEMO Science Museum / Exploratorium

Camera Obscura: Fotografie zonder Lens

Bouw met een schoenendoos, kalkpapier en een speldenprik de oervorm van het fototoestel en zie de wereld op zijn kop.

Groep:
groep 5, groep 6, groep 7, groep 8
Tijdsduur:
60 minuten
Niveau:
makkelijk
Groepsvorm:
individueel
Naam: ____________________________Datum: ______________
Zelfgebouwde camera obscura van karton met een geprojecteerd beeld op het projectiescherm

Wat heb je nodig?

  • Stevige schoenendoos met deksel
  • Kalkpapier, calqueerpapier of bakpapier
  • Aluminiumfolie
  • Zwart knutselpapier of zwarte plakkaatverf
  • Zwarte tape / ducttape
  • Dunne naald of speld
  • Donkere doek of handdoek
  • Schaar / hobbymes
  • Liniaal
  • Penseel

Wat leer je?

  • Begrijpen dat licht zich in rechte lijnen voortplant en hoe een speldengat (pinhole) voor beeldvorming zorgt
  • Ontdekken waarom het geprojecteerde beeld op zijn kop staat (kruising van lichtstralen)
  • Historisch inzicht verwerven in de evolutie van optica en fotografie

⚠️ Let op — Veiligheid

Voorzichtig met de scherpe naald bij het prikken in het aluminiumfolie.

Stappenplan

Een camera obscura (Latijn voor 'donkere kamer') is het eeuwenoude geheim achter de schilderkunst van de oude meesters en de basis van alle moderne fotografie. Door een piepklein gaatje in een verduisterde doos te prikken, vallen lichtstralen kruislings naar binnen en projecteren ze een haarscherp, omgekeerd beeld van de buitenwereld op een half-transparant projectiescherm.

  1. 1

    Stap 1

    DE SCHOENENDOOS VERDUISTEREN

    • Schilder de binnenkant van een schoenendoos matzwart of bekleed hem met zwart karton om interne reflecties te voorkomen.
    • Zorg dat de doos volledig lichtdicht is wanneer het deksel erop zit.
  2. 2

    Stap 2

    HET PROJECTIESCHERM MONTEREN

    • Snijd aan de achterzijde van de doos een rechthoekig venster van 10 x 10 cm uit.
    • Plak over deze opening een strakgespannen vel kalkpapier (of half-transparant bakpapier).
  3. 3

    Stap 3

    HET GAATJE (PINHOLE) MAKEN

    • Snijd in de voorzijde (tegenover het scherm) een vierkant luikje van 3 x 3 cm.
    • Plak hier een stukje stevig aluminiumfolie overheen.
    • Prik met de punt van een dunne naald exact in het midden een ragfijn, cirkelrond gaatje in het folie.
  4. 4

    Stap 4

    DE KIJKKOKER EN DONKERE DOEK

    • Maak van een kartonnen koker een zonnekap rondom het kalkpapier, of leg een donkere doek over je hoofd en de achterkant van de doos.
  5. 5

    Stap 5

    OBSERVEREN EN FOCUSSEN

    • Richt de camera obscura naar een zonnig raam of een fel verlicht voorwerp buiten.
    • Kijk op het kalkpapier: zie je bomen en voorbijgangers ondersteboven en in spiegelbeeld bewegen?

Bron: NEMO Science Museum / Exploratorium

Bekijk video's, voorbeelden en beoordelingen op de opdrachtpagina.