Direct naar de inhoud
Maak een stofzuiger
Bron: Maakkunde (NEMO Science Museum)

Maak een stofzuiger

Ontwerp en bouw in tweetallen een werkende mini-stofzuiger van een plastic fles, een elektromotor en een propeller.

Groep / Leerjaar
groep 5, groep 6, groep 7, groep 8
Tijdsduur
265 minuten
Niveau
moeilijk
Groepsvorm
tweetallen
A4 Printbaar Werkblad

Leerlingwerkblad voor in de Klas

Stappenplan, materiaallijst en leerdoelen, altijd bijgewerkt vanaf deze opdrachtpagina.

Bekijk & Print Werkblad
Aan de slag

Stappenplan voor Leerlingen

0 / 1 stappen voltooid

Volg onderstaande stappen nauwkeurig om je maakopdracht zelfstandig uit te voeren:

🔍 Fase 1: Oriëntatie & Concept

Verken het probleem. Bespreek dat een klaslokaal na een feestje onder de confetti zit, het tapijt vegen onmogelijk maakt en een föhn de confetti alleen maar verder verspreidt. Bedenk samen welke onderdelen nodig zijn om er juist een zuigende in plaats van blazende machine van te maken.

Praktijk & Inspiratie

Voorbeelden & Inspiratie

Foto's van gemaakte werkstukken, tussenstappen en inspirerende variaties, aangeleverd door de bron van deze opdracht:

Maak een stofzuiger voorbeeld 1
Eindresultaat

Leerdoelen & Vaardigheden

Met deze maakopdracht werken leerlingen aan de volgende SLO kerndoelen en vaardigheden:

  • Meten in centimeters, meetresultaten analyseren en conclusies trekken bij het vergelijken van afstanden tijdens het propelleronderzoek (kerndoel 33)
  • Onderzoeken en toepassen dat elektriciteit nodig is om een elektromotor te laten draaien via een gesloten stroomkring (kerndoel 42)
  • De onderzoeks- en ontwerpcyclus toepassen bij het onderzoeken van elektriciteit en het ontwerpen en maken van een functionerende stofzuiger (kerndoel 44)
  • De functie herkennen van propeller, elektromotor, stroomdraden en schakelaar in een föhn en een stofzuiger
  • Een knip- en striptang leren hanteren en een batterij, elektromotor en stroomdraden zo verbinden dat de motor gaat draaien
  • Ontwerpkeuzes beargumenteren en het eigen product presenteren met vaktaal als stroomkring, elektromotor en schakelaar (kerndoel 1, 2, 3, 12)
Didactische Handreiking

Leerkrachtinstructies & Klasbegeleiding

1. Voorbereiding & Lokaalinrichting

Richt de werkplekken vooraf in per groepje van 2 tot 4 leerlingen. Zet centrale bakken klaar met de benodigde verbruiksmaterialen (Plastic fles (0,5-2 liter, per tweetal), Karton en papier van verschillende diktes, IJslollystokjes en/of satéprikkers) en leg het basisgereedschap centraal op een uitdeeltafel. Laat leerlingen eerst hun ontwerp schetsen vóórdat ze materialen pakken.

2. Prikkelende Introductie & Lesopening

Start de les met een concrete demonstratie of een prikkelend praktijkvoorbeeld om de nieuwsgierigheid te wekken. Stel de centrale onderzoeksvraag: "Hoe kunnen we met eenvoudige materialen een werkende maak een stofzuiger ontwerpen die echt functioneert?" Laat leerlingen 2 minuten in tweetallen brainstormen over mogelijke oplossingen en inventariseer klassikaal de belangrijkste natuurkundige of artistieke principes.

3. Veiligheidsprotocol & Didactische Valkuilen
⚠️ Veiligheidsinstructies voor de klas:

🛡️ Persoonlijke bescherming: Veiligheidsbrillen verplicht bij zagen, boren, solderen of elastieklanceringen.

🔍 Waar lopen leerlingen typisch vast?

• Kortsluiting & Polariteit: Leerlingen vergeten vaak dat LED's en motoren polariteitsgevoelig zijn (plus/min) of laten plus- en mindraden elkaar kruisen. • Constructieve instabiliteit: Leerlingen bouwen te snel de hoogte in zonder stevige basisdriehoeken of ribben. • Tijdsbewaking: Bewaak dat leerlingen niet te lang blijven hangen in de schetsfase; stuur aan op snel "tinkeren" en iteratief testen met ruwe prototypes.

4. Differentiatie & Snelle Makers

• Snelle Makers / Extra Uitdaging: Laat leerlingen een extra variabele toevoegen (bijv. een schakelaar, een dubbele versnelling, decoratieve lichtdiffusie of een geavanceerde programmeer-lus) of benoem hen tot "Expert-Helpdesk" voor vastgelopen groepjes. • Extra Ondersteuning: Bied een voorgesneden basisframe of stappenkaart met visuele deelafbeeldingen aan en laat leerlingen in een duo samenwerken met een ervaren maker.

5. Klassikale Reflectie & Vragen

  • 1.Welk onderdeel van je constructie werkte pas na 3 keer proberen, en welke aanpassing maakte het verschil?
  • 2.Wat heb je vandaag ontdekt over de werking van de materialen en gereedschappen?
  • 3.Als je morgen een "Versie 2.0" zou mogen bouwen, wat zou je dan fundamenteel anders ontwerpen?

Reviews van leerkrachten

Geverifieerde leerkrachten of gasten (na goedkeuring) — echte ervaringen

Niet ingelogd?

Log in met je schoolmailadres, of ga verder zonder account — dat wordt dan wel eerst door een beheerder bekeken voordat het zichtbaar wordt.

Log in met een schoolmailadres

Reviews laden…

Laat je inspireren

Vergelijkbare Maakopdrachten

Maak een vlot
Maakkunde (NEMO Science Museum)

Maak een vlot

Ontwerp en bouw in tweetallen een vlot dat twee boeken droog over water kan vervoeren.

TechniekOntwerpenNatuur
groep 5, groep 6, groep 7, groep 8 4 u 10 min
Maak een zweefvliegtuig
Maakkunde (NEMO Science Museum)

Maak een zweefvliegtuig

Ontwerp en bouw een zweefvliegtuig dat minstens drie meter recht kan vliegen om een boodschap te versturen.

TechniekOntwerpenOnderzoeken
groep 5, groep 6, groep 7, groep 8 3 u 45 min
Maak isolerende slippers
Maakkunde (NEMO Science Museum)

Maak isolerende slippers

Onderzoek warmteoverdracht en isolatie en ontwerp daarmee schoeisel dat voeten tegen hitte of kou beschermt.

TechniekOntwerpenOnderzoeken
groep 5, groep 6, groep 7, groep 8 5 uur